ప్రపంచ కప్ 1982లో స్కాట్లాండ్: జాక్ స్టీన్ యుగం, డేవిడ్ నేరీ సుడి, బ్రెజిల్ పాఠం — జో జోర్డన్, స్ట్రాచన్, వార్క్ జ్ఞాపకాలు
యూరప్ ఛాంపియన్ కప్ మెడల్స్తో మెరిసిన జాక్ స్టీన్ నాయకత్వంలోని స్కాట్లాండ్, 1982 స్పెయిన్ ప్రపంచ కప్లో భారీ ఆశలతో దిగింది. న్యూజిలాండ్పై 5–2తో ధాటిగా ప్రారంభించినా, డేవిడ్ నేరీ తొలిగోల్ తర్వాత బ్రెజిల్ 4–1తో తిరగదోపి పాఠం చెప్పింది. చివరి గ్రూప్ మ్యాచ్లో జో జోర్డన్, గ్రేమ్ సూనెస్ గోల్స్ చేసినా USSRతో 2–2, రక్షణ పొరపాట్లు పెనాలయ్యాయి. జోర్డన్, స్ట్రాచన్, వార్క్ అప్పుడు జరిగిన కీలక క్షణాలను గుర్తుచేసుకున్నారు.
స్పెయిన్లో జరిగిన 1982 ప్రపంచ కప్కు స్కాట్లాండ్ తీసుకెళ్లిన జట్టు అప్పటివరకు దేశం చూసిన అత్యంత సమగ్ర, అంతర్జాతీయ అనుభవజ్ఞుల బృందంగా నిలిచింది. ఇటీవలి ఏళ్లలో యూరప్ కప్లు గెలిచిన అనేక మంది ఆటగాళ్లు, టోర్నమెంట్ నైపుణ్యాన్ని అర్ధం చేసుకున్న కోచ్ జాక్ స్టీన్ — అన్నీ కలిసివచ్చాయి. జాన్ వార్క్ మాటల్లో, “ఫైనల్స్కు తీసుకెళ్లిన ఉత్తమ జట్టు, ఉత్తమ కోచ్ — ఇదే మా గొప్ప అవకాశం” అని అప్పుడే భావించాడట.
శిబిర జీవితం కూడా అప్పట్లో ఎంత కఠినమో గోర్డన్ స్ట్రాచన్ గుర్తుచేసుకుంటాడు — ఇంటికి అరుదుగా ఫోన్, ఏ సామాజిక మాధ్యమాలు లేవు, వేడి వాతావరణానికి అలవాటు కావడం పెద్ద సవాల్. జో జోర్డన్ అయితే సిరీ ఏ సీజన్ చివర్లో గాయం నుంచి కోల్కొంటూ, హోం ఇంటర్నేషనల్స్లో అవకాశాలు దక్కడంతో స్పెయిన్కు సిద్ధమయ్యాడు.
సెవిల్లాలో గ్రూప్ ప్రారంభం — న్యూజిలాండ్పై స్కాట్లాండ్ 5–2. కెన్నీ డాగ్లిష్ ప్రారంభ గోల్కు వెంటనే జాన్ వార్క్ రెండుసార్లు జాలివదిలాడు, తరువాత జాన్ రాబర్ట్సన్, స్టీవీ ఆర్చిబాల్డ్ గోల్స్తో స్కోర్బోర్డ్ జ్వలించింది. అయితే ఆ కత్తిరింపు ప్రదర్శనలోనూ, రక్షణలో నిర్లక్ష్యంతో రెండు గోల్స్ వదిలేయడం పట్ల స్కాట్లాండ్ శిబిరం అప్పుడే అస్వస్థతను గమనించింది. వార్క్, జోర్డన్ ఇద్దరికీ — “ఇలాంటి బహుమతులు ఇచ్చి ఉండకూడదు; ఇవే తర్వాత వెనకేసుకొచ్చే పొరపాట్లు” — అన్న భావన బలంగానే కలిగింది.
మూడురోజులకే అదే సెవిల్లాలో బ్రెజిల్. 18వ నిమిషంలో డేవిడ్ నేరీ దూకుడైన ఫినిషింగ్తో స్కాట్లాండ్కు ఆధిక్యం తెచ్చి షాక్ ఇచ్చాడు. కానీ వేడి, పొడవాటి గడ్డి, బంతిని తమ మాదిరిగా తిప్పే బ్రెజిలియన్ శైలి — ఇవన్నీ కలిసి క్రమంగా మ్యాచ్ను కైవసం చేసుకున్నాయి. జికో అద్భుత ఫ్రీకిక్తో సమం చేసి, విరామం తర్వాత ఆస్కార్, ఏదర్, ఫల్కావో గోల్స్ — 1–4. స్ట్రాచన్ మాటల్లో, “వాళ్ల మధ్యమైదానం మాత్రమే కాదు, శరీరధారుడ్యూ విపరీతం; ఢీకొంటే నేలకూలినట్టే,” అని ఆ రోజును గుర్తుచేసుకున్నాడు. జాన్ వార్క్కు ఆ రాత్రి ఇంకో స్మరణ — మ్యాచ్ అనంతరం జికో జెర్సీ కోసం ఆటగాళ్ల పరుగులు, చివరికి తన దగ్గరికి వచ్చిన 10 నంబర్ జెర్సీ; తరువాత దాన్ని చారిటీ వేలంలో ఇచ్చి మంచి మొత్తం కూడగట్టిన సంగతీ.
తుదిమ్యాచ్ మాలగాలో USSRతో. ఇది జో జోర్డన్కు ఆ టోర్నమెంట్ తొలి స్టార్ట్ — అదే అతని చివరి కెప్గా నిలిచింది. 15వ నిమిషంలో అతని ఖచ్చిత ఫినిషింగ్తో స్కాట్లాండ్ ముందంజలోకి. రెండోార్థంలో మాత్రం అదృష్టం దూరమైంది; చివాద్జే వేసిన బంతి నేల తాకి వింతగా ఎగిసి గోల్లోకి, చివర్లో మిల్లర్–హాన్సన్ అపస్మారక మిస్కమ్యూనికేషన్ మధ్య షెంగెలియా గోల్ — 1–2 వెనుకబడి. అప్పటికే స్కాట్లాండ్ దాడులు వరదలా వచ్చాయి; 86వ నిమిషంలో గ్రేమ్ సూనెస్ సమం చేశాడు గానీ 2–2తో ముగిసింది. వార్క్ తిరిగి చూసినప్పుడు కూడా అదే ఆవేదన — “ఆటలో మేం మూడుసార్లు గెలిచేవాళ్లం; కానీ ఇచ్చిపుచ్చుకున్న గోల్స్ మాకు ఖరీదు చేశాయి.”
మొత్తానికి, అత్యుత్తమ సామర్థ్యం ఉన్న జట్టు, గొప్ప కోచ్ — అన్నీ ఉన్నా, చిన్నచిన్న రక్షణ పొరపాట్లు, కీలక క్షణాల్లో ప్రతిద్వంద్వి నాణ్యమైన ప్రదర్శన — ఇవి కలిసి స్కాట్లాండ్ ప్రచారాన్ని ఆపేశాయి. న్యూజిలాండ్పై దూకుడైన ఆరంభం, నేరీ గోల్తో కలిగిన క్షణిక ఆనందం, బ్రెజిల్ మహిమ ముందు నేర్చుకున్న పాఠం, USSRతో చేతులారా జారిపోయిన అవకాశాలు — 1982 వేసవిని జోర్డన్, స్ట్రాచన్, వార్క్ ఈరోజు కూడా స్పష్టంగా గుర్తుంచుకుంటున్నారు.
గ్రూప్ మ్యాచ్ల సంక్షిప్తం:
- స్కాట్లాండ్ 5–2 న్యూజిలాండ్ (సెవిల్లా, 15 జూన్): డాగ్లిష్, వార్క్ (2), రాబర్ట్సన్, ఆర్చిబాల్డ్; ప్రత్యర్థి — సమ్నర్, వుడ్డిన్.
- స్కాట్లాండ్ 1–4 బ్రెజిల్ (సెవిల్లా, 18 జూన్): స్కాట్లాండ్ — నేరీ; బ్రెజిల్ — జికో, ఆస్కార్, ఏదర్, ఫల్కావో.
- స్కాట్లాండ్ 2–2 USSR (మాలగా, 22 జూన్): స్కాట్లాండ్ — జోర్డన్, సూనెస్; USSR — చివాద్జే, షెంగెలియా.
ఈ ప్రచారం స్కాట్లాండ్ ఫుట్బాల్ చరిత్రలో ఒక పెద్ద ‘ఏమై ఉండేదో’గా నిలిచినా, ఆ జట్టులోని ధైర్యం, నాణ్యత, నేర్పు — ఇవి ఇప్పటికీ అభిమానుల హృదయాల్లో అజరామరంగా ఉన్నాయి.
